Sterilisatie bij de man

Behandeling

Vasectomie

Inleiding

In overleg met uw huisarts heeft u besloten tot sterilisatie (vasectomie) in CWZ. Op deze pagina kunt u alles over de voorbereiding, de operatie en de nazorg nog eens rustig nalezen.

Wanneer komt u in aanmerking? 

U komt in aanmerking voor sterilisatie indien u ouder bent dan 30 jaar, als uw partner niet meer zwanger is en/of uw jongste kind 6 maanden of ouder is. 

Wat is een vasectomie? 

Vasectomie is een ingreep waarbij de beide zaadleiders tussen de zaadballen (testikels) en de prostaat worden doorgesneden en afgebonden. De zaadcellen komen na deze ingreep niet meer in het zaadvocht terecht maar worden gedeeltelijk door het lichaam opgenomen. 

Vasectomie is een definitieve vorm van anticonceptie: u wordt onvruchtbaar. Dat wil zeggen dat een sterilisatie in principe onomkeerbaar is. Er zijn wel mogelijkheden om de doorgankelijkheid van de zaadleiders te herstellen, maar de kans dat een hersteloperatie slaagt is matig. 

Kosten 

Elk jaar wordt landelijk bepaald welke zorg verzekerd blijft vanuit de zorgverzekering. De sterilisatie van zowel man als vrouw is geen basisonderdeel meer van de verzekering. Sommige zorgverzekeraars vergoeden de behandeling wel als u aanvullend verzekerd bent. Raadpleeg dus uw polisvoorwaarden of informeer bij uw ziektekostenverzekeraar. 

Voorbereiding

Zeg het tegen uw behandelend arts als u bloedverdunnende medicijnen gebruikt of onder controle bent van de trombosedienst. Voor de ingreep worden eventueel bloedverdunnende medicijnen (bij. Sintrom, Marcoumar, acetylsalicylzuur) in overleg met uw arts tevoren gestopt. Als u bekend bent bij de trombosedienst, neem uw doseerkaart altijd meer naar het ziekenhuis.

  • Uw behandelend arts vertelt u hoelang van tevoren u moet stoppen met het innemen en wanneer u weer kunt beginnen met de bloedverdunnende medicijnen.

  • Neem de dag van de ingreep vrij. U hoeft niet nuchter te zijn.

  • Op de avond vóór of de dag van de ingreep moet u thuis uw geslachtsdelen goed scheren. Dat wil zeggen dat de haren op het scrotum (balzak) en de haren op het schaambeen rond de penis volledig moeten worden verwijderd. Het liefst met een tondeuse in verband met het voorkomen van wondjes.

  • U kunt het beste een strakke onderbroek of zwembroek aandoen of meenemen. 

  • Zelf autorijden of fietsen na de ingreep wordt afgeraden, dus zorgt u van tevoren voor vervoer naar huis.

De ingreep 

De vasectomie gebeurt op één van de drie CWZ-locaties: hoofdgebouw in Nijmegen, Druten of Waalsprong. Tijdens de ingreep bent u onder plaatselijke verdoving. 

U meldt zich op de afgesproken tijd aan de balie. Hierna neemt u plaats in de wachtruimte. Zodra u aan de beurt bent, wordt u opgehaald. 

De assistent uroloog of verpleegkundig specialist heeft een gesprek met u en vraagt uw toestemming voor behandeling. In de onderzoekruimte kleedt u zich uit. Overhemd en/of trui kunt u aanhouden. 

In de onderzoeksruimte gaat u op de behandeltafel liggen. De assistent uroloog of verpleegkundig specialist verdooft het operatiegebied met twee injecties in de huid van de balzak (rechts en links). Hierna worden sneetjes in het verdoofde gebied gemaakt waardoor de zaadleiders tevoorschijn gehaald worden. 

De assistent uroloog of verpleegkundig specialist verwijdert een stukje van beide zaadleiders en bindt de uiteindes af. De wondjes worden gesloten met hechtingen die na ongeveer 10 tot 14 dagen vanzelf oplossen. De wondjes worden afgedekt met een gaasje. 

De totale tijdsduur is 30 minuten. De ingreep zelf duurt ongeveer 15 minuten. Tijdens de ingreep treedt vaak een trekkend en wat pijnlijk gevoel op, met name in de liezen / onderbuik. Dit komt omdat de zaadleider door het lieskanaal loopt. 

Nazorg 

De eerste 24 uur na de vasectomie kunt u het beste een strakke onderbroek of zwembroek dragen. Als de verdoving is uitgewerkt, kan het gebied tussen de balzak en de lies pijnlijk worden. 

Pijnbestrijding 

Een goede pijnbestrijding is belangrijk voor het genezingsproces. Daarom is het raadzaam dat u de eerste twee dagen de pijn met pijnstillers onderdrukt en dit langzaam afbouwt.

Dit doet u als volgt: 

  • Dag 1 en 2: neem 4 keer per dag, 2 tabletten(om de 6 uur) paracetamol van 500 mg. 

  • Dag 3 en 4: neem 4 keer per dag, 1 tablet (om de 6 uur) paracetamol van 500 mg.

  • Daarna stopt u met de pijnmedicatie en gebruikt u alleen bij pijn 2 tabletten paracetamol van 500 mg. (maximaal 4 keer per dag). 

Tips voor als u thuis bent 

  • Om een nabloeding te voorkomen, kunt u het de dag van de ingreep het beste rustig aan doen. 

  • Na 24 uur mag u de gaasjes van de wond verwijderen en weer douchen. De wond is dan voldoende dicht. 

  • Als het gaasje vastzit aan de wond kunt u het onder de douche losweken. Na het douchen moet u de wond droog deppen. 

  • De dag na de ingreep mag u weer aan het werk gaan, maar vermijd de eerste dagen zwaar werk. 

  • U mag 1 week niet fietsen, sporten of zwaar tillen. 

  • De eerste 14 dagen mag u niet in bad, sauna of zwemmen in verband met de oplosbare hechtingen. 

  • Geslachtsgemeenschap is na vijf dagen weer mogelijk (als de wond voldoende genezen is). Na de ingreep bent u niet meteen onvruchtbaar en het is daarom noodzakelijk de gebruikelijke voorbehoedsmiddelen te blijven gebruiken totdat de zaadvloeistof (semen/sperma) is onderzocht en u hebt vernomen dat u onvruchtbaar bent. 

Vruchtbaarheid na de vasectomie

U bent niet meteen na de ingreep onvruchtbaar. Tenminste 3 maanden na de vasectomie wordt in het ziekenhuis uw semen gecontroleerd. In de tussentijd moeten ongeveer 15 zaadlozingen hebben plaatsgevonden zodat de zaadleiders en de prostaat de overgebleven zaadcellen hebben kunnen afvoeren. 

Nacontrole 

Het is mogelijk dat een enkele nacontrole van uw semen voldoende is. Het kan ook dat er meerdere nacontroles noodzakelijk zijn voordat het zeker is dat u onvruchtbaar bent. 

Voor de semencontrole levert u tussen 08.00-12.00 uur een semenmonster af bij het klinisch chemisch hematologisch laboratorium (C60/C62). Uitgezonderd weekenden en feestdagen.

Op de dag van de sterilisatie krijgt u hiervoor een potje mee. Dit zaadmonster mag niet ouder zijn dan één uur. De uitslag van het zaadonderzoek wordt u schriftelijk toegestuurd, na ongeveer een week. 

Als er een gedeelte van het semenmonster verloren is gegaan, moet u dit altijd vermelden. De uitslag van het semenonderzoek is dan namelijk onbetrouwbaar. Het semenmonster kan dan niet in behandeling worden genomen en het onderzoek moet worden herhaald.

Risico’s en complicaties 

Na een vasectomie kan de balzak of de penis een blauwe kleur krijgen en er kan wat bloed of vocht uit de wondjes komen. U hoeft zich hierover geen zorgen te maken. 

Gewoonlijk voelen de zaadballen de eerste dagen na de ingreep wat beurs aan en zijn ze pijnlijk tijdens het lopen. Dit duurt normaal gesproken slechts enkele dagen. In een heel enkel geval kan er chronische pijn blijven bestaan in de balzak.

Later kan er voorafgaand aan de zaadlozing een pijnlijk gevoel optreden ten gevolge van stuwing. Dit is zeldzaam en meestal tijdelijk. 

Nabloedingen en wondinfecties komen zelden voor. Waarschuwt u de uroloog bij koorts (boven de 38,5 graden Celsius), bij een sterke zwelling van de balzak, als een wondje blijft bloeden en bij hevige pijn. Soms ontstaat er aan het dichtgebonden einde van de zaadleider een klein bobbeltje; een opeenhoping van zaadcellen. Dit is onschuldig, er hoeft niets aan gedaan te worden. 

Er is een uiterst geringe kans dat de uiteinden van de zaadleiders enige tijd na de ingreep spontaan weer aan elkaar groeien. De zaadleiders worden dan weer doorgankelijk waardoor de vruchtbaarheid is hersteld. 

Vragen 

Heeft u nog vragen? Stel deze dan gerust aan de uroloog of de assisterende medewerker voorafgaande aan de ingreep. Mocht u na de sterilisatie klachten hebben waarover u zich ongerust maakt, neem dan contact op met de polikliniek urologie of - wanneer deze gesloten is - met de spoedeisende hulp (SEH) van CWZ. 

Bericht van verhindering 

Bent u op het afgesproken tijdstip verhinderd, bel dan zo snel mogelijk de polikliniek urologie. Er kan dan nog een andere patiënt in uw plaats komen. 

Als u niet komt zonder ons op de hoogte te stellen, kost dit ons erg veel tijd. En had een andere patiënt kunnen komen. U krijgt in dat geval géén nieuwe afspraak. Als u toch alsnog wilt komen, vragen wij u zelf contact op te nemen.

G587-DLaatst bijgewerkt op 11 februari 2026

Inhoudsopgave