Slikonderzoek met logopedist (FEES)

Inleiding

Uw behandelaar heeft voorgesteld om vanwege uw slikklachten een onderzoek door de logopedist, eventueel in het bijzijn van de KNO-arts, te laten verrichten. Op deze pagina leest u informatie over hoe het onderzoek gaat, zodat u zich kunt voorbereiden op het gesprek of na het gesprek alles nog eens rustig kunt nalezen.

Slikken en verslikken

Normaal gesproken gaat het slikken automatisch en zonder dat we erbij nadenken. Pas als het slikken moeilijk gaat, beseffen we dat we het doen. Een voorbeeld dat iedereen kent, is het slikken bij keelpijn. Doordat de keelholte gevoelig is, zijn we ons bewust van elke slik. Slikken is een ingewikkeld proces, waarbij veel spieren en een paar hersenzenuwen zijn betrokken. Om goed te kunnen slikken moeten deze spieren en zenuwen goed samenwerken. Door verschillende oorzaken, zoals een beroerte of leeftijd, kan deze samenwerking verstoord raken. Hierdoor krijgt de patiënt slikproblemen. Het slikken gaat dan moeilijk en/of de patiënt verslikt zich snel.

Verslikken betekent dat vloeistof of voedsel in de luchtpijp terechtkomt in plaats van in de slokdarm. Meestal gaat iemand dan flink hoesten, waardoor de vloeistof of het voedsel weer uit de luchtpijp wordt verwijderd. Maar als dat niet helemaal goed gaat, kunnen allerlei problemen ontstaan.

Risico's van slikstoornissen

Als iemand zich bij (bijna) iedere slok of hap verslikt, is er een sterk verhoogd risico op het ontwikkelen van een longontsteking doordat er voeding of vocht in de longen komt. Soms zijn de slikproblemen zo ernstig, dat de patiënt tijdelijk afhankelijk wordt van sondevoeding.

Onderzoek

Wanneer iemand verdacht wordt van slikproblemen, is het van belang dit verder te onderzoeken. Eén manier van onderzoek hiervoor is een FEES.

Wat is FEES?

FEES staat voor Flexibele Endoscopische Evaluatie van het Slikken. Hierbij wordt een klein cameraatje aan een kabeltje (flexibele scoop) via de neus naar binnen gebracht. Deze methode wordt toegepast om de mondholte, de keel, de stembanden en het strottenhoofd van boven af te bekijken voor en na het slikken.

Hoe verloopt het onderzoek?

Als u bent opgenomen in CWZ bespreekt de logopedist samen met u waar het onderzoek zal worden afgenomen. Dit kan bij u op de kamer zijn of op de polikliniek KNO. Als u poliklinisch komt, kunt u zich aanmelden bij de aanmeldzuil en wordt u doorgestuurd naar de polikliniek KNO. De logopedist zal, eventueel in het bijzijn van een KNO-arts, het onderzoek afnemen.

Eerst wordt bekeken welk neusgat het best doorgankelijk is voor de scoop (een buigzame dunne slang met een lichtbron). De scoop wordt in de neus gebracht tot net boven het zachte gehemelte. Dit kan een kriebelend gevoel in de neus geven en uw ogen kunnen gaan tranen. U kunt te alle tijden rustig doorademen.

Vervolgens wordt u gevraagd wat te zeggen en te slikken. Hierna wordt de scoop verder ingebracht tot net onder het zachte gehemelte. Er wordt u weer gevraagd wat te zeggen en te slikken.

Om de voeding goed in beeld te krijgen, mag u daarna opeenvolgend een slok drinken en/of eten doorslikken. Meestal is dit melk (door de kleur is het dan goed te zien) en als vaste voeding een stukje brood. Als u hier bezwaar tegen heeft, geef dit dan duidelijk aan voorafgaand aan het onderzoek.

Tijdens het onderzoek bekijkt de logopedist de slikactie. De logopedist kijkt hoe het slikken verloopt en of – en waar er voeding achterblijft. Dit geeft indicaties voor het vervolg van de logopedische behandeling.

Na het onderzoek zal de logopedist de resultaten en de conclusie met u bespreken. Er zal een plan voor het vervolg met u worden gemaakt.

Vragen

Als u na het lezen van de informatie nog vragen heeft, schrijf deze dan op en stel ze voor het onderzoek. Als u wilt, mag iemand u tijdens het onderzoek begeleiden.

Bericht van verhindering

Bent u op het afgesproken tijdstip niet komen? Bel dan zo snel mogelijk de afdeling logopedie C18 (024-3658480). Er kan dan nog een andere patiënt in uw plaats komen.