Lymfoedeem na okselklierdissectie

Uw lymfeklieren zijn operatief verwijderd of bestraald. Het lymfestelsel kan hierdoor uit balans raken waardoor de lymfeklieren hun werk niet goed meer kunnen doen. Ze kunnen minder vocht afvoeren, de afvoercapaciteit is dan verminderd. Dit noemen we lymfoedeem. Deze pagina geeft u informatie en adviezen over lymfoedeem.

Lymfoedeem na okselklierdissectie

Het oedeem ontwikkelt zich in de buurt van het beschadigde gedeelte van het lymfestelsel. Vaak is dit in de arm en soms ook de borst. Wanneer ontstaat lymfoedeem?

• Bij één op de vijf mensen na complete okselklierverwijdering.

• Bij één op de tien mensen na alleen bestraling van de oksel.

• Heel soms bij mensen waarbij niet alle lymfeklieren zijn weggenomen of bestraald.

Lymfestelsel arm en borst

Adviezen na een okseloperatie

Er is nieuwe kennis over wat wel en niet mag na een operatie aan de oksel. In het verleden werden vaak strenge adviezen gegeven, maar we weten dat dit niet meer nodig is.

Na een okseloperatie waarbij één, meerdere of alle lymfeklieren zijn verwijderd mag u alles met beleid doen. U mag:

• Bloed prikken in de arm, aan de kant van een eerdere okseloperatie.

• Bloeddruk meten aan de arm waaraan u eerder bent geopereerd.

• Een infuus voor één dag plaatsen in de arm waaraan u eerder bent geopereerd.

• Lange vluchten met het vliegtuig maken.

• Alle sporten beoefenen.

• In de sauna.

• Naar een warm land op reis.

• Huishoudelijk werk verrichten.

• Boodschappen doen.

Begin langzaam met het opbouwen van uw activiteiten en luister naar uw eigen lichaam, dit is voor iedereen anders. Als u merkt dat uw arm sneller vermoeid raakt door een bepaalde activiteit, zorg er dan voor dat u deze activiteit niet te lang achter elkaar uitvoert. Als u merkt dat u uw arm belast bij herhaling van die activiteit, dan kunt u het beste stoppen met deze activiteit.

Hoe herken ik lymfoedeem?

Beginnend lymfoedeem kunt u herkennen aan de volgende verschijnselen:

• Zwaar gevoel of spanning in een arm.

• Tintelingen.

• Strak of moe gevoel.

• Sieraden en horloges die niet meer passen. Bijvoorbeeld een ring die begint te knellen of een horloge waarvan u het bandje steeds moet verstellen (groter maken).

• In deze beginfase kunt u al last hebben van een zwelling, maar dat hoeft niet. U kunt uw arm hoger leggen in rust om te kijken of de klachten afnemen.

Het is bewezen dat het geen zin heeft om uit voorzorg de arm te laten masseren tegen lymfoedeem of een dikke arm.

Als u last krijgt van lymfoedeem kunt u contact opnemen met de mammapoli, telefoon (024) 365 71 12 voor een afspraak. De arts zal dan beoordelen of verwijzing naar een lymfoedeemtherapeut nodig is.

Adviezen bij aangetoond lymfoedeem

• Voorkom langdurig stilzitten tijdens vliegreizen. Luchtdrukveranderingen en weinig bewegen tijdens een lange vlucht kan de lymfe-afvoer tegenhouden. Beweeg regelmatig en draag een therapeutische elastische kous (TEK) tijdens de vliegreis.

• Wacht niet af bij een wond, erysipelas (wondroos) of een slijmbeursontsteking. Ontsmet zelf elk wondje en ga zo snel mogelijk naar uw behandeld arts of huisarts. Het is belangrijk dat u bij wondroos direct begint met het nemen van antibiotica. Op die manier kunt u de ontsteking tegengaan en daarmee de kans op verergering van het lymfoedeem beperken.

Vragen

Voor vragen en advies neemt u contact op met de mammapoli, uw behandelend chirurg of verpleegkundig specialist.