Inleiding
Van harte gefeliciteerd met de geboorte van uw baby. Voor het optimaal genieten van uw kraamperiode en voor een goed herstel na de bevalling, is het belangrijk dat u thuis bepaalde adviezen opvolgt. In deze brochure worden de meest voorkomende ongemakken tijdens het herstel met bijbehorende adviezen beschreven. Het herstel van je lichaam na je zwangerschap wordt ook wel ‘ontzwangeren’ genoemd.
Ongemakken na de bevalling
Pijn
Bij de geboorte van uw baby komt er veel druk op de weefsels in en rond uw vagina. Dit kan na de bevalling beurs voelen. Als u bent ingescheurd of ingeknipt, kunnen de hechtingen of de wond pijn doen.
Dit kunt u doen om pijn te verzachten:
Bij trekkerige hechtingen: ga elke dag minimaal een halfuur met ontbloot onderlichaam op bed liggen (op een celstofmatje of handdoek). De wond geneest sneller als er lucht bij komt. De kraamverzorgster controleert elke dag of de hechtingen goed genezen en niet gaan ontsteken;
Een beurs gevoel: na de bevalling is uw vagina opgezet en gezwollen. Misschien wilt u dan het liefst op een zacht kussen zitten, maar kies toch eerder voor een harde ondergrond (een houten stoel of kruk). Dat is beter om de zwelling tegen te gaan;
Bij pijnlijk plassen: Als er een scheurtje of (inwendige) schaafwond is ontstaan bij de bevalling, of u hebt een knip gekregen, kan plassen pijnlijk zijn. De urine zorgt voor een branderig gevoel aan het aangedane weefsel. Laat tijdens het plassen water langs uw vagina lopen om de urine te verdunnen, zodat het minder brandt. Door het spoelen met water, spoelt u ook meteen eventuele hechtingen;
Pijn na de bevalling kan verschillende oorzaken hebben: hechtingen, naweeën, stuwing, tepelkloven, spierpijn, enzovoorts. Als pijnstilling mag u 4 keer per dag 1000 mg paracetamol gebruiken. Dit mag ook als u borstvoeding geeft. Wanneer u gebruik wil maken van overige medicijnen, neem dan contact op met uw verloskundige of huisarts.
Naweeën
De eerste 3 tot 4 dagen na de bevalling kunt u last hebben van krampen, variërend van lichte buikpijn tot intense buikkrampen. Deze naweeën zorgen ervoor dat uw baarmoeder samentrekt en weer tot normale grootte krimpt. Het is verstandig om vóór het voeden (het moment waarop de naweeën het meest hevig kunnen zijn) te gaan plassen, zodat u geen last heeft van een volle blaas tijdens de naweeën. Hierdoor kunnen de krampen nog intenser zijn.
Vloeien
Het is normaal dat u na uw bevalling bloed en wondvocht verliest. Het vloeien duurt ongeveer 4 tot 6 weken. Op de plek waar de placenta zat, zit een wond in de baarmoeder. De genezing hiervan kost tijd. Vaak verliest u in de eerste week na de bevalling het meeste bloed en er kunnen (grote) stolsels in zitten. In het begin gebruikt u speciaal kraamverband. Zodra het bloedverlies minder wordt, kunt u gewoon maandverband gebruiken. Zolang u vloeit, mag u niet in bad en geen tampons gebruiken vanwege de kans op een infectie in de baarmoeder.
Het kan zijn dat u extreem veel bloed verliest doordat er iets anders aan de hand is.
Bel de huisarts of de verloskundige in de volgende situaties:
Als u vaak meerdere grote stolsels verliest.
Als uw bloed onaangenaam ruikt. Dit kan wijzen op een ontsteking van het baarmoederslijmvlies of achtergebleven placentaweefsel in de baarmoeder. Het kan zijn dat hierbij ook koorts optreedt.
Als u ineens veel bloed verliest (een doordrenkt kraamverband in een half uur tijd).
Stuwing
U kunt tijdens het ontzwangeren last krijgen van stuwing. Zo’n 3 tot 5 dagen na de bevalling (of nog wat later) kunnen uw borsten erg gespannen zijn, voller worden, pijn doen en warm aanvoelen. Dit komt door het op gang komen van de melkproductie en door een verhoogde doorbloeding van de borsten.
Verstopping
Na de bevalling kunt u moeite hebben met uw ontlasting, omdat het allemaal nog beurs en pijnlijk is. Probeer toch te gaan als u voelt dat u moet. Hoe langer u wacht, hoe groter de kans op harde ontlasting en verstopping. Neem de tijd, zorg dat u kunt ontspannen en zet zo min mogelijk kracht.
Wat betreft voeding is het verstandig om het volgende te proberen:
Eet op vaste tijdstippen en sla geen maaltijden over.
Eet vezelrijk voedsel zoals fruit en kies voor volkorenproducten.
Drink voldoende water: zo’n 1,5 tot 2 liter per dag.
Aambeien
Tijdens de zwangerschap en na de bevalling krijgen veel vrouwen last van aambeien, een uitstulping aan de binnen- of buitenkant van de anus. Aambeien kunnen ook ontstaan door het persen tijdens de bevalling. Ze kunnen geen kwaad, maar doen soms wel pijn.
Gelukkig kunt u er wel iets aan doen:
Eet gezond en drink voldoende water; vermijd vet, eet regelmatig en kies voor groenten, fruit en vooral vezelrijk voedsel.
Probeer in beweging te blijven. Overleg samen met de kraamverzorger wat mogelijk is zo vlak na de bevalling.
Stel je wc-bezoek niet uit. Uitstel kan de ontlasting harder maken waardoor u meer last van aambeien kunt krijgen.
Neem de tijd op de wc en probeer niet te persen.
Wanneer mag seks na de bevalling
Het is belangrijk om na de geboorte van uw baby de tijd te nemen om te herstellen. Daarom krijgt u van de verloskundige of gynaecoloog waarschijnlijk het advies om de eerste 6 weken na de bevalling nog geen gemeenschap te hebben. Daarna is normaal gesproken de baarmoedermond goed gesloten, zijn eventuele hechtingen opgelost en is het infectiegevaar verminderd.
Seks na de bevalling mag in ieder geval niet zolang u nog vloeit. Gemiddeld stopt het vloeien 3 tot 4 weken na de bevalling. In die weken heeft u grotere kans op infecties, dus dan is het zeker niet verstandig om seks te hebben. Daarna kunt u er langzaam weer aan beginnen, maar overhaast het niet.
Adviezen voor de kraamvrouw
Douchen
Dagelijks douchen.
Baden mag pas als u geen helderrood bloed meer verliest.
Als u een keizersnede heeft gehad, mag de wond gewoon nat worden.
Hygiëne
Ga regelmatig (minimaal om de 3 uur) naar het toilet om te plassen. Het beste is om voor iedere voeding van de baby te gaan plassen. Op deze manier leegt u uw blaas regelmatig, waardoor uw baarmoeder beter kan samentrekken. Door het samentrekken wordt de hoeveelheid bloedverlies beperkt.
Was uw handen na elke toiletgang.
Het is belangrijk om te spoelen met (lauw) water na het plassen om infecties tegen te gaan.
Verschoon in ieder geval bij elke toiletgang uw kraamverband.
Rust
Probeer zoveel mogelijk te rusten.
Geniet van uw bezoek, maar voorkom drukte.
Mobiliseren
Het is goed om na de bevalling zo snel mogelijk weer in beweging te komen, maar luister wel naar uw lichaam.
Start voorzichtig met bekkenbodemspieroefeningen. Ook dan geldt: luister naar uw lichaam.
Hechtingen/wondverzorging
De eerste dagen kunt u ijskompressen tegen de hechtingen aanleggen om pijn en zwelling tegen te gaan. Plaats de ijskompressen nooit rechtstreeks op de huid vanwege kans op bevriezing. Doe bijvoorbeeld een ijskompres in een washandje en leg deze tegen de zwelling. De ergste zwelling verdwijnt na ongeveer 4 dagen.
Strak zittende hechtingen kunnen eventueel na 5 tot 7 dagen worden verwijderd door de verloskundige.
Oplosbaar hechtmateriaal lost op na één tot enkele weken. Onoplosbaar hechtmateriaal moet verwijderd worden.
Probeer goed op de hechtingen te gaan zitten, zodat vocht zich minder makkelijk kan ophopen. Als u gaat zitten spant u dan uw billen aan en ontspan als u eenmaal zit.
Als u het vermoeden heeft dat de wond ontstoken is, door toenemende pijn, roodheid en/of zwelling, neem dan contact op met de verloskundige.
Als u een keizersnede gehad heeft, hoeft de wond niet afgedekt te worden. Aan de zijkant van het litteken kunt u een wat trekkend gevoel hebben, dit is normaal. Ook kunt u een doof gevoel rondom het litteken hebben. Dit wordt veroorzaakt doordat de huidzenuwen tijdens de operatie zijn beschadigd.
Voeding
Eet gevarieerd, vezelrijk, voedzaam en regelmatig.
Drink voldoende water, minimaal twee liter.
Leefregels na een keizersnede
De eerste 2 weken is helderrood vaginaal bloedverlies normaal na een keizersnede. Daarna verliest u oud bruin bloed of bruinige afscheiding.
De wondpleister is in principe niet nodig als de wond droog is. Hechtingen zijn oplosbaar, deze hoeven niet verwijderd te worden.
Douchen is toegestaan. Het nemen van een bad wordt afgeraden zolang u vaginaal bloedverlies heeft.
Als er medicatie wordt afgesproken krijgt u daarvoor een recept van de gynaecoloog.
Het kan zijn dat u nog pijnstillers nodig heeft. Hiervoor kunt u paracetamol gebruiken, zo nodig 4 keer per dag 1000 mg. Dit kunt u zelf, zonder recept, halen bij de drogist of apotheek.
Luister goed naar uw lichaam, uw lichaam geeft aan wat u wel en niet kan doen. Neem rust. Vermijdt het tillen van zware dingen en andere zaken waarbij uw buikspieren overbelast worden. De eerste 6 weken mag u niet sporten.
Geen rek- of strekbewegingen gedurende de eerste 6 weken. Dit betekent dat u geen zware huishoudelijke activiteiten mag verrichten zoals ramen zemen, vloeren dweilen of stofzuigen.
Bij overmatig vaginaal bloedverlies, koorts, verstoorde wondgenezing en veel pijn kunt u contact opnemen met de verloskundige of huisarts.
Drink voldoende water (1,5 tot 2 liter) en gebruik vezelrijke producten. Dit draagt bij aan een goede stoelgang.
Mocht u vragen hebben voor de gynaecoloog, schrijf deze op en neem ze mee naar de nacontrole.
Bij vragen over anticonceptie kunt u bij uw verloskundige of huisarts terecht.
Meer informatie
Klik op onderstaande button voor meer informatie.
G411-CLaatst bijgewerkt op 13 maart 2026