Een gebroken heup. Welke behandeling past bij u?

U bent in CWZ binnengekomen via de spoedeisende hulp. Daar is gebleken dat uw heup gebroken is. Het is belangrijk om gezamenlijk te bespreken welke behandeling het beste bij u past. Een gebroken heup bij kwetsbare mensen is namelijk een zeer ernstige en levensbedreigende aandoening. Een kwetsbare mens is iemand op leeftijd met bijvoorbeeld meerdere andere aandoeningen, problemen in het geheugen zoals dementie en een verminderde mobiliteit waarbij lopen alleen maar lukt onder begeleiding.

Op deze pagina leest u over verschillen tussen wel of niet opereren bij kwetsbare mensen. Dit kan u helpen om samen met de arts te besluiten wat de beste behandeloptie is voor u of uw naaste. Wat de beste behandeling is hangt af van uw eigen situatie. Maar dit hangt ook af van uw wensen en wat voor u het doel is van een behandeling.

Behandelopties

Wat is een operatie bij een gebroken heup?
Bij een operatie wordt de gebroken heup door de chirurg aan elkaar gezet met schroeven en platen in het bot, of vervangen met een kunstheup (heupprothese). Dit gebeurt terwijl u slaapt met een roesje en een ruggenprik of onder narcose. Het doel van een operatie is het verminderen van pijn en zorgen dat u weer kunt staan en lopen. Om weer goed te kunnen lopen is na de operatie veel oefenen en trainen met een fysiotherapeut nodig. Operaties hebben altijd risico’s en juist kwetsbare patiënten kunnen complicaties krijgen. Deze risico’s nemen toe bij hogere leeftijd of de aanwezigheid van andere ziekten. Kwetsbare ouderen hebben daarom vaker complicaties en herstellen moeilijker en langzamer na een operatie.

Wat kan ik hierbij verwachten?

• Een opname in het ziekenhuis van ongeveer 4-5 dagen.

• U zult na opname in het ziekenhuis opgenomen worden in een verpleeghuis voor revalidatie gedurende een periode van ongeveer 2-3 maanden

• Ongeveer de helft van de kwetsbare ouderen overlijdt binnen een half jaar na een operatie

• Bij zeer kwetsbare oudere mensen is de kans dat het leven helemaal zo wordt als voor de operatie klein. Dit gebeurt namelijk bij ongeveer 1 op de 3 mensen en het herstellen kan lang duren.

• Het grootste deel (80%) van de mensen heeft complicaties na de operatie. Dit kunnen verschillende dingen zijn zoals doorligwonden (42%), een delier/verwardheid (32%) of een longontsteking (24%).

Niet opereren
Dit noemt de arts palliatieve niet-operatieve behandeling.

Wat is een palliatieve behandeling?
Bij deze behandeling wordt de gebroken heup niet gerepareerd met een operatie. We richten ons bij deze behandeling op de gevolgen die de gebroken heup voor u heeft. Het doel is dat u zo min mogelijk klachten heeft met zo veel mogelijk behoudt van kwaliteit van leven. De behandeling zal bestaan uit het bestrijden van pijn door middel van een blokkade van de zenuw, pillen en/of injecties.

Een ander belangrijk doel van palliatieve behandeling is het bieden van comfort. De gebroken heup zal waarschijnlijk niet goed genezen. Een patiënt kan dan ook niet meer op het gebroken bot lopen. Patiënten leven korter bij deze behandeling. Overlijden kan na enkele dagen tot weken, soms enkele maanden. Dit komt meestal doordat hij/zij al erg kwetsbaar was. Maar ook door het niet meer uit bed komen en alle negatieve gevolgen die dat heeft op de algehele gezondheid. Niet opereren kan voor u de beste behandeling zijn omdat het u tijd kan geven met naasten. Dit kan vaak ook in een vertrouwde omgeving buiten het ziekenhuis.

Redenen waarom patiënten samen de arts voor niet opereren kiezen zijn:

• Zij hebben door andere ziekten al een hoge kans om te overlijden

• Als er een grote kans is op overlijden of ernstige complicaties na een operatie

• Als zij zelf geen zware behandelingen meer willen ondergaan

Wat kan ik hierbij verwachten?

• Een korte opname in het ziekenhuis van 2 of 3 dagen waarna een terugkeer naar een vertrouwde woonomgeving als dit in een verpleeghuis is. Als de patiënt nog thuis woont moet soms langer naar de juiste zorgplek worden gezocht.

• De meeste patiënten overlijden op korte termijn. Na een maand is 4 op de 5 mensen overleden.

• De meeste patiënten kunnen niet meer uit bed komen.

• Bij de helft worden complicaties gezien zoals een delier/verwardheid of doorligwonden.

Samenvatting van de voor- en nadelen

Wat zijn de voordelen van een operatie?

• Een operatie herstelt de heup waarna met intensieve therapie en revalidatie mensen weer kunnen lopen of uit bed kunnen komen.

• Een operatie is goede pijnstilling met korter en minder gebruik van pijnstillers.

Wat zijn de nadelen van een operatie?

• Dit is een intensieve behandeling

• De risico’s van de operatie, de narcose of een ruggenprik. Voor een operatie is narcose of een ruggenprik noodzakelijk, met de risico’s die hierbij horen.

• Een hoger risico op complicaties door de operatie of door opgenomen zijn in het ziekenhuis. Bijvoorbeeld infecties, delier of wondproblemen waarvoor aanvullende behandelingen nodig kunnen zijn.

• Ook na een operatie wordt het lopen en bewegen voor de meeste kwetsbare mensen nooit meer zoals het was voor het breken van de heup.

Wat zijn de voordelen van een niet-operatieve behandeling?

• Een menswaardige behandeling gericht op pijnstilling en comfortabel zijn zonder intensieve behandelingen en met begeleiding.

• Vaak sneller terug naar een vertrouwde omgeving.

• Geen risico’s en belasting van een operatie of narcose.

Wat zijn de nadelen van een niet-operatieve behandeling?

• Waarschijnlijk niet meer kunnen lopen en niet meer zelfstandig uit bed kunnen komen.

• De noodzaak om pijnstilling te gebruiken.

• Overlijden op korte termijn, vaak sneller dan na een operatie.

MDO

Om samen tot een passende behandeling te komen, wordt u opgenomen op de verpleegafdeling. Daar zal de chirurg/verpleegkundig specialist met u en uw naasten spreken om een duidelijk beeld te krijgen over uw situatie en uw wensen. Daarnaast zal de chirurg/verpleegkundig specialist contact opnemen met de huisarts of de specialist ouderengeneeskunde om informatie in te winnen. Daarnaast zal de geriater en de anesthesioloog uw situatie ook bekijken. Op deze manier proberen we om vanuit allerlei oogpunten informatie te verzamelen.
In de ochtend vindt een multidisciplinair overleg (MDO) plaats. In dit overleg wordt door de verschillende medisch specialisten besproken wat de voor- en nadelen zijn van de verschillende behandelingen. Met deze informatie en een eventueel advies zal daarna de chirurg of verpleegkundig specialist met u en uw naasten in gesprek gaan. Gezamenlijk kunnen we dan tot een afgewogen besluit komen tot welke behandeling voor u het meest passend is.