Brandend maagzuur (reflux) klachten

Met brandend maagzuur of zuurbranden wordt het te vaak terugstromen van zure maaginhoud in de slokdarm bedoeld. Het medische woord voor dit terugstromen is ‘reflux’.

Bijna iedereen heeft wel eens last van brandend maagzuur of een oprisping. Bijvoorbeeld na een zware maaltijd. Dit kan geen kwaad. Maar als je regelmatig last hebt van brandend maagzuur is het verstandig om naar de huisarts te gaan. Deze kan beoordelen of onderzoek en een behandeling nodig zijn. Als er te vaak zure maaginhoud terugstroomt in de slokdarm en dit niet wordt behandeld, kan je slokdarm beschadigd raken.

Klachten

• Klachten van de luchtwegen en/of borst zoals chronisch hoesten, hoesten in liggende houding, druk/pijn op de borst, benauwdheid of pijn tussen de schouderbladen.

• Het kan zorgen voor een moeilijker te behandelen astma of bronchitis. Dit kan ontstaan doordat de zure inhoud de zenuwen rond de slokdarm en luchtwegen prikkelt. Maar het kan ook ontstaan doordat, wanneer u ligt en slaapt de maaginhoud wordt ingeademd.

• Geïrriteerde keel, heesheid en hoesten. Dit komt voor als de zure maaginhoud regelmatig tot in de keelholte omhoog stroomt.

• Slikklachten en het gevoel alsof er een brok in de keel zit. Het gevoel een brok in de keel te hebben wordt ook wel ‘globusgevoel’ genoemd.

• Slecht gebit. Als het maagzuur tot in de mondholte terugstroomt, kan het daar de tanden en kiezen beschadigen.

Oorzaken

De meeste voorkomende oorzaken voor het te vaak terugstromen van zure maaginhoud in de slokdarm:

Een ‘breukje’ in het middenrif
Het middenrif is een platte spier die de borstholte en buikholte van elkaar scheidt. In het middenrif zit een kleine opening, waardoor de slokdarm naar de maag loopt. Als deze opening in het middenrif te wijd is, kan de bovenkant van de maag een beetje boven het middenrif gaan komen. We noemen dit een ‘breukje in het middenrif’. Er stroomt dan makkelijker zure maaginhoud terug in de slokdarm.

Te veel druk op de buik
Door overgewicht of verstopping, maar bijvoorbeeld ook door een zwangerschap, is er minder ruimte in de buikholte waardoor de druk in de buik groter is dan normaal. Door de verhoogde druk kan de zure maaginhoud makkelijker terugstromen in de slokdarm. Ook door het eten van een hele grote maaltijd, kan de maag te vol worden en stroomt er makkelijker zure maaginhoud terug in de slokdarm.

Een luie maag
Bij een luie maag blijft het voedsel langer dan normaal in de maag. Hierdoor is de kans groter dat de zure maaginhoud terug de slokdarm instroomt. Een luie maag is een aandoening die ook wel een vertraagde maagontlediging wordt genoemd. Een luie maag kan bijvoorbeeld voorkomen bij mensen met suikerziekte.

Ouderdom
Door ouderdom kan de sluitspier verslappen en minder goed sluiten. Zure maaginhoud stroomt dan sneller weer terug in de slokdarm.

Roken en alcohol
Nicotine en alcohol kunnen ervoor zorgen dat de sluitspier verslapt. Het sluit de maag minder goed af en de zure maaginhoud stroomt dan sneller weer terug in de slokdarm.

Voeding
Het gebruik van sommige voedingsmiddelen, zoals pepermunt, koffie, sterke thee, chocola, scherpe kruiden, koolzuurhoudende dranken en zuur vruchtensap, kan de sluitspier doen verslappen. Het sluit de maag dan minder goed af en de zure maaginhoud stroomt sneller weer terug in de slokdarm.

Wat kan ik aan mijn klachten doen?

Wat u eraan kunt doen hangt af van wat voor soort reflux u heeft. Heeft u reflux in liggende houding, in een rechtopstaande houding of is het een combinatie van beide. Dit kan vastgesteld worden met een ambulante 24-uurs meting.
De behandeling bestaat uit leefregels en/of medicijnen.

Adviezen

• Bij overgewicht is het verstandig om af te vallen. Door de vergrote buikomvang kan er een verhoogde druk in de buik ontstaan waardoor de maaginhoud gemakkelijk terug kan stromen naar de slokdarm.

• Het kan helpen om vaker kleine maaltijden (5-6 porties per dag) met weinig vet te eten. Hierdoor wordt de maag minder opgerekt.

• Wanneer u gaat liggen kunt u ervoor zorgen dat de borst hoger ligt dan de buik. Dit kunt u doen door bijvoorbeeld een extra kussen te gebruiken zodat u hoofd ongeveer 10 cm hoger ligt dan normaal. Hierdoor zal de maaginhoud moeilijker kunnen terugstromen naar de slokdarm.

• Let op bepaalde producten die u eet of drinkt. Koffie, cacao, koolzuurhoudende dranken, alcohol, pepermunt, uien en citrusvruchten kunnen de klachten erger maken.

• Stop met roken, dit bevordert namelijk de maagzuurproductie.

• Vermijd eten en drinken 2 uur voor het slapen gaan. Water en melk kunnen geen kwaad.

• U kunt medicijnen gebruiken die de zuurproductie van de maag remmen. Deze medicijnen moet u langere tijd gebruiken voordat u merkt dat de klachten minder worden (1-3 maanden). Soms kan het ook helpen medicijnen te gebruiken om de ontlediging van de maag te bevorderen.

• Er zijn medicijnen die de (zure) reflux bevorderen. Met uw huisarts of specialist kunt u bespreken welk medicijn dit is en of u hiermee moet stoppen of minderen.

• Voorkom verstopping van de darm.