Startschot jubileumactiviteiten CWZ met onthulling historisch bouwfragment

Dat klopt! Op 20 april 1850 gaat het eerste rooms-katholieke ziekenhuis van de stad open op de hoek van de Houtmarkt en de Pauwelstraat in de Nijmeegse binnenstad. Het ziekenhuis krijgt pas na de verhuizing naar de Doddendaal in 1866 de naam Canisiusziekenhuis, naar Petrus Canisius die in 1864 zalig werd verklaard. Hij was de meest invloedrijke priester van Midden-Europa, geboren in Nijmegen. 

Op 5 september 1850 krijgt ook de hervormde gemeente een eigen hospitaaltje aan de Jodenberg in de binnenstad. In 1895 verhuist het naar een groter gebouw aan de Spaarbankstraat in Nijmegen-Oost. Daar krijgt het de naam Wilhelmina, naar de toenmalige kroonprinses. Het Canisiusziekenhuis verhuist in 1926 naar de Sint Annastraat. 

In 1974 gaan beide ziekenhuizen samen verder onder de naam Canisius-Wilhelmina Ziekenhuis. De fusie betekent dat de wensen voor nieuwbouw binnen handbereik komen. In 1992 is het zover: in dat jaar betrekt het ziekenhuis waarvan de naam intussen eenvoudig werd afgekort tot CWZ het huidige gebouw aan de Weg door Jonkerbos. En zo is CWZ dus al 175 jaar hét ziekenhuis van de regio Nijmegen. 

In 2021 werden tijdens archeologisch onderzoek op de Doddendaal in het centrum van Nijmegen drie bouwfragmenten gevonden. Hiervan bleek er één afkomstig te zijn van het toenmalige Canisiusziekenhuis aan de Houtstraat. Namelijk het kopstuk van grijsblauw hardsteen in artnouveau-stijl, uit de periode rond 1900. 

Bijna honderd jaar geleden, in 1928, is dit kopstuk terechtgekomen in de buurt van de Doddendaal. Waarschijnlijk als sloopafval. De paters Karmelieten hadden het oude ziekenhuisgebouw gekocht, nadat het Canisiusziekenhuis in 1926 verhuisde naar de Annastraat. De paters gebruikten het sloopafval om hun klooster aan de Achter Valburg (vlakbij de Doddendaal) uit te breiden. 

De gemeente gaf het kopstuk terug aan de oorspronkelijke eigenaar: CWZ. Daar is het op een gemetselde pilaar geplaatst en voorzien van een hekwerk, beide met een verwijzing naar de oude stijl. Zo kreeg dit historische bouwelement een ereplaats vlak bij de hoofdingang van CWZ, naast de bushalte. 

Dat het kopstuk hier nu staat is te danken aan de inspanningen van de gemeente Nijmegen, de kunstcommissie en de afdeling huisvesting van CWZ en onze sponsors: Van de Water Bouw en Onderhoud Nijmegen, MCB Moors Constructie Bergharen en Willems Winssen.

Met de onthulling van dit kopstuk starten de activiteiten van ons jubileumjaar.

• April tot juli: tentoonstelling van historische foto's in de expositiegang.

• Paaszondag 20 april: opgenomen patiënten in CWZ krijgen een feestelijke maaltijd om de oorsprong van het ziekenhuis te vieren. 

• Vanaf 23 april: verschillende historische ansichtkaarten van het Canisiusziekenhuis met een knipoog naar de huidige tijd, verkrijgbaar bij de hoofdingang, CWZ Paviljoen, de wijkklinieken Druten en Waalsprong en Polikliniek Jonkerbosch.