Nieuwsoverzicht

Sneller naar optimale medicatie bij hartfalen dankzij thuismonitoring

18 november 2025

Hartfalen treft honderdduizenden Nederlanders, en dat aantal groeit. Voor een goede prognose en kwaliteit van leven is een snelle en passende behandeling met medicijnen cruciaal. Maar het instellen van de medicatie duurt vaak veel langer dan wenselijk. Hybride zorg biedt een mogelijke oplossing. Hierbij wordt fysieke ziekenhuiszorg gecombineerd met thuismonitoring. In dit interview vertellen verpleegkundig specialisten Kim van Zutphen (CWZ), Cindy Verstappen (Catharina Ziekenhuis) en Merel Scholten (OLVG) hoe hybride zorg hen helpt om sneller tot een optimale behandeling te komen. Naast hun werk in de kliniek maken Merel, Cindy en Kim deel uit van het hartfalen-kernteam van Zorg bij jou, waar zij samen met collega’s uit de Santeon ziekenhuizen het hybride zorgpad hartfalen ontwikkelen.

Optimale behandeling met medicijnen

Bij de behandeling van hartfalen met medicijnen draait alles om het vinden van de juiste balans en dosering. Medicatiedoseringen worden geleidelijk opgehoogd en geoptimaliseerd. Door de dosering langzaam te verhogen kunnen zorgverleners de patiënt goed in de gaten houden en tijdig bijsturen als er bijwerkingen of veranderingen in de conditie optreden. Dit proces, dat weken tot maanden kan duren, wordt optitratie genoemd. 'We optitreren medicatie bij hartfalenpatiënten, omdat we uit wetenschappelijk onderzoek weten dat patiënten langer leven en een betere kwaliteit van leven hebben als ze medicatie in de optimale dosering nemen', legt Merel uit. Optitratie blijkt in de praktijk vaak complex. Merel: 'We zijn afhankelijk van de nierfunctie en de medewerking van de patiënt en de apotheek. Bij oudere patiënten spelen vaak extra factoren mee. En door personeelstekorten loopt het proces vaak nog eens extra vertraging op.' Thuismonitoring blijkt een oplossing.

Wat is thuismonitoring bij hartfalen

Steeds meer ziekenhuizen zetten thuismonitoring in bij hartfalen. Daarmee kunnen patiënten laagdrempeliger en op afstand gevolgd worden. Binnen de 7 Santeon ziekenhuizen maken inmiddels ruim 3.600 patiënten ervan gebruik bij hartfalen. Via een app voeren ze thuis dagelijks metingen in, zoals hun bloeddruk, hartslag en gewicht. Daarnaast vullen ze wekelijks een vragenlijst in over hun klachten, zoals kortademigheid. Het medisch servicecentrum (MSC) houdt de metingen scherp in de gaten. Zodra waarden afwijken, gaat er een signaal naar de monitoringsverpleegkundigen. Zij nemen praktische taken over van de verpleegkundig specialisten. Merel: 'Ze zorgen in ons ziekenhuis dat labformulieren klaarstaan, volgen de meldingen op en bellen patiënten na 2 weken om te vragen naar bijwerkingen. Dat scheelt ons enorm veel tijd.'

Patiënt sneller ingesteld dankzij hybride zorg

Dankzij het MSC worden patiënten regelmatiger gevolgd en kunnen ze sneller stappen zetten in het aanpassen van de medicatie. 'Zelfs met personeelskrapte lukt het nu om wekelijks, of op zijn minst elke 2 weken, contact te hebben met de patiënt en een stap in de optitratie te zetten', zegt Merel. Volgens haar helpt dat om sneller resultaat te boeken dan de 3 tot 6 maanden die eerder vaak nodig waren. Harde cijfers ontbreken nog, maar lopend onderzoek moet in de komende jaren uitwijzen of de eerste positieve ervaringen zich vertalen in aantoonbare tijdwinst en betere uitkomsten voor de patiënt. Cindy vult aan: 'Een jaar of 5 geleden duurde het soms wel 16 tot 20 weken voordat iemand goed was ingesteld. Dat hebben we de laatste jaren al teruggebracht naar 10 tot 12 weken. Maar dat is nog steeds te lang als je weet hoeveel gezondheidswinst er te behalen valt bij een snellere optitratie. We zien nu dat we dankzij thuismonitoring nóg sneller kunnen optitreren.'

Positieve ervaringen

Wat vinden patiënten eigenlijk van thuismonitoring? Kim is duidelijk: 'Ik moet zeggen dat ik bijna alleen maar positieve berichten hoor. Patiënten voelen zich veilig, vinden het prettig dat er op de achtergrond iemand meekijkt. Ze vinden het heel fijn dat er snel een reactie is als er iets niet klopt.' De band tussen patiënten en de medewerkers van het medisch servicecentrum wordt vaak sterk. 'Het contact met de medewerkers van het MSC ervaren patiënten vaak als heel prettig. Sommige patiënten hebben inmiddels echt een band opgebouwd met deze medewerkers', vertelt Kim.

Iedereen hybride zorg?

'Bij lang niet alle patiënten gaat het lukken om ze los te laten met alleen thuismonitoring. Dat is een illusie', zegt Kim. Binnen het kernteam wordt daarom onderzocht voor welke patiëntengroepen hybride zorg het meest geschikt is en hoe lang patiënten baat hebben bij het gebruik van een app. Ook benadrukken Cindy, Merel en Kim dat wetenschappelijk onderzoek nog moet uitwijzen of de eerste praktijkervaringen zich vertalen in meetbare gezondheids- en tijdswinst.

Dit artikel is een ingekorte versie van het artikel op de website Zorgbijjou.